أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
427
قانون ( فارسى )
ايجاد دملهاى زياد و تركها نشانهء آن است كه خراج و دملهاى زيادى در اندرون ظاهر مىشوند . ريزش پوست و ريزش مو ( قوباء ) نشانهء برص سياه و بهك سپيد مقدمهء برص سفيد است . فصل دوم - برنامه مسافرت هركسى در حضر بچيزهائى عادت كرده است كه ممكن است در سفر به آنها دسترسى نداشته باشد و شايد بر اثر ترك عادت خسته و بيمار شود . چنين كسى بايد به وضع خود برسد و نگذارد به بيمارىهاى زياد مبتلا شود . بهترين دستور بهداشتى براى سفر موضوع غذا و بحث دربارهء خستگى است . غذاى مسافر بايد خوب باشد و گوهر پاك داشته باشد . بايد در غذا خوردن اندازه را نگهداشت و زيادهروى نكرد تا هضم آن ميسر باشد و مواد زائد در رگها جمع نشوند . مسافر نبايد با شكم سير سوار مركب خود شود ، زيرا طعام تباه مىگردد و نياز به نوشيدن آب پيش مىآيد و بعد از خوردن آن در شكم تكان مىخورد به حدى كه تا مسافر قى نكند آسايش نمىيابد . صرف غذا را بايد تا موقع پياده شدن بتاخير انداخت ( مگر اينكه انگيزهاى در كار باشد كه بعدا شرح خواهيم داد . ) اگر مسافر نتواند شكيبائى داشته باشد بايد خود را با غذاى كم سرگرم كند و چندان نخورد كه محتاج نوشيدن آب باشد . اين دستور براى هر مسافرى چه مسافر شب باشد و چه مسافر روز فرقى نمىكند . خستگى را بايد به وسايلى كه در مبحث خستگىها ذكر شد چارهجوئى كرد . مسافر نبايد در موقع سفر امتلاء خون و نظير آن داشته باشد ، بهتر است قبل از سفر بدن را از آلايش پاك كند . اگر شكم وى مالامال از غذا بود بايد قبلا خود را گرسنه نگهدارد و بخوابد تا گرفتگى غذا باز شود و آنگاه به مسافرت رود . شخص مسافر بايد ورزش عادتى خود را بتدريج افزايش دهد يعنى هر روز كمى بيشتر از ورزش روز پيش آن را انجام دهد . اگر شب بيداريش بناچار زياد باشد بايد بتدريج به آن عادت كند . اگر پيشبينى مىكند كه در سفر با گرسنگى و تشنگى و نظاير آن روبرو خواهد شد بايد بدان عادت كند و عادت را از خوراك سفر خود شروع نمايد . بهتر است غذاى مسافر كمحجم و سرشار از مواد غذائى باشد . مسافر نبايد سبزى و ميوه و هرآنچه كه خلط آبكى بوجود مىآورد بخورد مگر بعنوان معالجه كه بعدا ذكر خواهيم كرد . اگر مسافر آنقدر در گرسنگى بسر برد كه اشتها را از دست دهد ، غذاهاى تهيه شده از جگر بريان و همانند آن براى برگشت اشتها خوب است . اگر